Wêreldfees vir jeugdiges ’n geldramp
2010-12-19 09:11
Llewellyn Prince en Piet Matipa
Johannesburg - Peperduur chaos.
Dís hoe die 17de Wêreldfees vir Jeugdiges en Studente wat in
Pretoria gehou word, die afgelope week uit verskeie oorde bestempel is.
Dit duur nog tot Dinsdag.
Ondanks ’n reuse- geldelike inspuiting van R69miljoen – R29miljoen
van belastingbetalers en R40miljoen van die Nasionale Loteryraad (NLR) –
was probleme met kos, reis en verblyf met kokkerotte aan die orde van
die dag.
Dié saamtrek van duisende jeugdiges wat meestal kommunisme en
sosialisme aanhang, was veronderstel om ’n uitruil van idees en ’n stryd
teen imperialisme te wees. Maar hiervan was daar die afgelope week
tydens besoeke van Rapport min te bespeur.
Baie afgevaardigdes het eerder verkies om in die strate naby die
Tshwane Events Centre rond te drentel. Ander het “soenspeletjies”
gespeel en in die openbaar geslaap.
En min van die genooide sprekers, wat regeringsministers en selfs
die veroordeelde oud-polisiebaas Jackie Selebi ingesluit het, het
opgedaag.
Van die afgevaardigdes was ook bekommerd oor bewerings dat sommige
van die feesgangers vuurwapens gedra het. Ander het hulle aan drank
vergryp.
Vrydag is die fees in verdere chaos gedompel toe sowat 500 lede
van die Cope-party, wat ook sy kongres in die stad gehou het, die
feesperseel bestorm het.
Dié Cope-groep het gewelddadig teenoor feesgangers geword en die
polisie en sekuriteitswagte moes ingryp om te verhoed dat feesgangers
aangerand en toerusting beskadig word, berig Sapa.
Prof. Alfred Nevhutanda, voorsitter van die NLR, het in ’n
verklaring gesê in die toekenning van die R40miljoen is faktore oorweeg
soos die nasionale en internasionale belangrikheid van die fees en die
impak wat dit op plaaslike jeugontwikkeling, kulturele integrasie en
uitruil, sowel as jeugdebatte en dialoog kan hê en dat dit eenheid onder
die wêreld se jeug kan bevorder, berig Lucas Ledwaba.
“Die toekenning bestaan uit twee dele. Die tweede deel sal slegs
beskikbaar gemaak word as die NLR tevrede is dat die eerste betaling
volgens die feesorganiseerders se sakeplan benut is en verantwoording
daarvan gedoen kan word,” het Nevhutanda gesê.
Thembi Tulwana, woordvoerder van Gidani, wat die Lotto bedryf,
het vroeër dié maatskappy van die skenking gedistansieer en gesê die
NLR moet daarvoor pa staan. Die NLR se 2009/2010-jaarverslag wys egter
dat die NLR in sy afgelope boekjaar nie so ’n groot bedrag aan enige
organisasie geskenk het nie.
Die grootste bedrag, R24miljoen, is aan die
Badisa-welsynsorganisasie van die NG en VG Kerk geskenk. Die Rural
Development Services Network het R16miljoen gekry, en Atletiek
Suid-Afrika R8miljoen.
Collins Chabane, minister in die presidensie wat van
regeringskant vir die fees verantwoordelik is, sal eers ná afloop
daarvan kommentaar lewer, het Harold Maloka, sy woordvoerder, gesê.
Athol Trollip, van die DA, sê sy party sal vra dat die
ouditeur-generaal ’n spesiale ondersoek doen na die R40miljoen-skenking
aan ’n “fees van ekstremiste”.
“Dit is ’n nasionale verleentheid en ’n klap in die gesig van organisasies wat met min geld die armstes se lewe moet verbeter.”
Andile Lungisa het egter die fees en die skenking van
R40miljoen verdedig. Hy is die fees se hooforganiseerder, voorsitter van
die Nasionale Jeug-ontwikkelingsagentskap (NYDA) en adjunk-president
van die ANC-jeugliga. Volgens hom is die hoofdoel om idees uit te ruil
en om vriendskappe te bou.
“Dié kwessie is egter nêrens in die media te sien nie. Die
meerderheid plaaslike joernaliste het eerder verkies om te fokus op wat
buite die feesperseel gebeur.”
Oor die Lotto-skenking sê hy ’n volle verslag sal ná die fees opgestel word.
Patrick Craven, Cosatu se woordvoerder, sê Cosatu is bekommerd oor die chaos by die fees.
“Wat Cosatu veral kwaad maak, is dat die R40miljoen-skenking
hoofsaaklik kom van armes wat Lotto-kaartjies koop in die hoop om van
armoede te kan ontsnap.”
- Rapport