Verslag deur OG kap regering
2012-01-18 09:00
Pretoria – In die Vrystaat het 42% van provinsiale departemente in die afgelope boekjaar tenders aan ander staatsamptenare of familielede toegeken, en in die Noord-Kaap was 88% van die aankopeprosesse in die Noord-Kaap nie-mededingend of onbillik, het die ouditeur-generaal (OG) bevind.
Altesame 69% van provinsiale regeringsdepartemente landwyd pas nie-mededingende of onbillike aankopebestuur toe en 35% ken tenders aan staatsamptenare of familielede toe.
Dít blyk uit die OG se gekonsolideerde verslag oor die provinsies se ouditmenings vir die 2010-’11-boekjaar.
Luidens die verslag het provinsiale departemente in die boekjaar onreëlmatige uitgawes van R16,2 miljard aangegaan. Dié uitgawes was hoofsaaklik te wyte aan die oortreding van aankopebestuur-wetgewing. Onreëlmatige uitgawes van R11,7 miljard hou verband met aankopebestuur.
Die OG het voorts bevind 36% van departemente se kontrolebeheer is onvoldoende.
Terence Nombembe, die OG, het gewaarsku die regering sal baie meer moet doen om ’n regverdige, gelyke, deursigtige, mededingende en kostedoeltreffende aankopebestuur-kultuur te vestig.
Dit is volgens hom een van die vernaamste struikelblokke wat tussen departemente en skoon oudits staan.
Onreëlmatige besteding het luidens die verslag met 58% gestyg in vergelyking met die vorige jaar.
Daar was ook ’n styging in verkwiste uitgawes onder departemente en openbare entiteite – van R189 miljoen tot R850 miljoen.
In die Vrystaat het 42% van provinsiale departemente in die afgelope boekjaar tenders aan ander staatsamptenare of familielede toegeken – gevolg deur die Oos-Kaap en Limpopo (albei 28%), en KwaZulu-Natal (26%).
Die OG het bevind 88% van die aankopeprosesse in die Noord-Kaap was nie-mededingend of onbillik. Noordwes (78%) is tweede op die lys.
Nombembe het gesê die regering sal, in ’n poging om op ’n gereelde grondslag skoon oudits te behaal, administrateurs met toepaslike vaardighede as departementshoofde en finansiële hoofde moet aanstel.
’n Ander tekortkoming is ervare interne ouditeurs en ouditkomitees wat geloofwaardige inligting in heroënskou kan neem en dit objektief aan die leierskap kan rapporteer, lui die verslag.
Vakbonde het die verslag gister as ’n krisis en ’n skande bestempel. Die vakverbond Fedusa het gesê die regering pluk die vrugte van sy kaderontplooiingsbeleid.
“Kaderontplooiing, aanstellings op grond van affiliasie en grootskaalse nepotisme, pleks daarvan om op vaardighede en verdienste te fokus, het departemente en staatsentiteite in middelmatige instellings en politieke speelvelde omskep,” het Fedusa in ’n verklaring gesê.
Die vakbond Nehawu het gesê Suid-Afrikaners verdien beter en het nie meer geduld met die regering nie.
– Volg Nuus24 op Twitter.
- Volksblad