Tshwane kan nie water, ligte betaal
2009-08-19 06:38
Antoinette Slabbert
Pretoria – Die Tshwane-metroraad kan nie sy water-en-elektrisiteitrekeninge betaal nie.
Die raad het gister bevestig hy moes met Eskom en Rand Water reël om sy rekening af te betaal.
Luidens ’n verklaring skuld die raad feitlik R500 miljoen aan Eskom en sowat R65 miljoen aan Rand Water.
William Mahlangu, burgemeesterkomiteelid vir finansies, het by navraag gesê inwoners hoef nie te vrees die stad se krag- en watertoevoer sal afgesny word nie.
Volgens hom is ’n ooreenkoms reeds met Eskom bereik terwyl onderhandelinge met Rand Water voortduur. ’n Plan om die raad se bedryfskapitaal te verbeter sal glo vandag aan die burgemeesterskomitee voorgelê word.
Die krisis kom ná hardnekkige gerugte dat die raad geldelik in die moeilikheid is. Die internasionale graderingagentskap Moody’s het die raad se kredietgradering verlede maand van “stabiel” na “negatief” aangepas.
Die raad het in Maart gerugte ontken dat hy moes raap en skraap vir genoeg geld vir salarisse. In Junie het hy ’n aansporingskema aangekondig om agterstallige skuld in te vorder. In Mei het die raad ontken die dubbele rekening wat hy vir eiendomsbelasting en vullisverwydering gelewer het was daarop gemik om kontantvloei te verbeter.
Die raad pak die skuld vir die huidige krisis op agterstallige betalings uit die vorige boekjaar, swakker invordering in Julie weens die munisipale staking en verbruikers wat swak betaal omdat die ekonomie druk.
Luidens ’n verklaring was die raad se kragrekening vir Julie meer as dubbel die gemiddelde maandelikse bedrag, wat hom gedwing het om met Eskom te gaan onderhandel.
Volgens die raad se nuutste finansiële state, dié vir Junie, op sy webwerf was daar in die jaar tot Junie ’n onderverhaling van R149 miljoen op eiendomsbelasting en byna R600 miljoen op diensgelde soos water, ligte en sanitasie. Daar was oorbesteding van R72 miljoen aan grootmaat-aankope (water en elektrisiteit).
Verbruikerskuld van meer as R2,6 miljard was langer as 30 dae agterstallig.
Brandon Topham, DA-raadslid wat in die finansiële komitee dien, het gesê die krisis is geen verrassing nie.
’n Kultuur van wanbetaling word volgens hom bevorder omdat die raad te min personeel het om korrekte rekeninge te lewer en navrae oor rekeningprobleme spoedig en doeltreffend te beantwoord.
Boonop word kredietbeheer selektief toegepas en die stelsel werk nie vir ’n groot stad nie.
Volgens Mahlangu skuld die Madibeng- en Moretele-munisipaliteit Tshwane saam sowat R150 miljoen.
Selfs pleidooie aan Sicelo Shiceka, minister van koöperatiewe regering en tradisionele sake, kon hulle nog nie sover kry om te betaal nie. As dié geld inkom en die raad se regeringsubsidies in September oorbetaal word, sal dit volgens Mahlangu beter gaan.
- Beeld