Moedelose boer stort duisende liters melk
2010-10-06 07:17
Witbank – ’n Boer van dié omgewing laat elke tweede dag sowat 3000 liter melk op die grond uitloop omdat hy dit nie verkoop kan kry nie.
’n Mens kan op sy gesig sien dit maak hom baie seer, maar die 72-jarige Tom Engelbrecht sê hy het geen ander keuse nie as om die melk te laat uitloop in ’n voerland vir sy koeie.
“Ek boer al van 1960 af hier (op die plaas Grootvallei naby Verena) en ek het nog nooit voorheen nodig gehad om melk weg te gooi nie. Nou moet ek dit elke tweede dag doen.”
Weens die ooraanbod aan melk in die land sukkel boere soos Engelbrecht deesdae om hul melk te verkoop.
Baie boere lê die skuld vir die huidige situasie voor die deur van melkverwerkingsmaatskappye wat melk uit die buiteland invoer, terwyl daar reeds ’n groot aanbod melk in die land is.
Tog sê sowel die Melkprodusente-organisasie (MPO) as die Suid-Afrikaanse Melkprosesseringsorganisasie (Sampro) die invoer van melk is nie die groot sondaar nie. Hoër melkproduksie en laer verbruik weens die huidige moeilike ekonomiese toestand is eerder die rede.
Engelbrecht sê die groot melkmaatskappye “sê vir ons die melk loop omtrent by hul ore uit en hulle soek nie nóg melk nie”.
“’n Afgeleë boer soos ek is boonop slegter daaraan toe as dié naby die snelweë en hoofpaaie waar die melkmaatskappye dit makliker kan kom afhaal.
“In ’n stadium was hier tien melkboere naby my. Nou is ek alleen oor,” het Engelbrecht gisteroggend vroeg op sy plaas gesê voordat hy die kraan oopgedraai en die melk laat uitloop het.
Al wat tevrede gelyk het, was sy honde wat behoorlik weggelê het aan die stroom melk. Van die jong versies kry ook van die melk.
“Wat my nog seerder maak, is die feit dat ons boere weet die verbruikers in die dorpe en stede betaal deur hul nekke vir melk.
“En ek weet hoeveel arm mense is daar wat dit sou kon drink, maar ek het nie ’n manier om dit by hulle uit te kry nie.”
Engelbrecht sê hy wens hy het geweet waar hy sy melk kan verkoop. Dit kos hom elke maand minstens R57000 om sy 150 koeie te voer.
Hy wil van dié koeie nou verkoop, maar vir ’n melkboer is dit moeilik want hy het ’n sentimentele en emosionele band met sy koeie. Van hulle het hy van kleins af met die hand grootgemaak.
“Ek sal ook van my werkers ontslae moet raak. Van hulle werk al baie jare vir my. Wat gaan van dié arme mense word,” vra Engelbrecht.
“Ons het weer ’n melkraad nodig soos voor 1994. Die invoer van melk moet gestop word.”
Dr. Koos Coetzee, hoofekonoom van die MPO, het Dinsdagmiddag by navraag gesê hoër melkproduksie en laer verbruik is eerder die vernaamste redes waarom daar ’n oorskot aan melk is.
“Ons by die MPO het baie simpatie met mense soos Engelbrecht en kry hom baie jammer. ”
Alwyn Kraamwinkel, uitvoerende hoof van Sampro, het gesê die melk wat ingevoer word, is “langlewe-melk” en nie vars melk nie en dit word boonop net in beperkte hoeveelhede die land ingebring. Net plaaslike melk word gebruik vir die maak van jogurt en kaas.
- Volksblad