'Afrika-oplossings' bloot vir witvoetjie soek
2012-11-08 07:44
Ek dink nie 'n mens kan Jacob Zuma se aanspraak dat "African problems should be solved the African way" ernstig opneem nie.
'n Mens kan lank debatteer oor wat iets (of iemand) "African" sou maak. Ek het self in 'n stadium geglo dat ek hierdie etiket om my nek kan hang, maar ek is nie regtig meer so oortuig hiervan nie. Ek vind die begrip vaag en oorgebruik deur sowel Afrika-nasionaliste as liberale opportuniste.
Identiteite is vloeibaar en my onvermoë om tans na myself as 'n Afrikaan te verwys, beteken uiteraard nie dis onmoontlik vir ander mense om dit te doen nie. 'n Mens sou hierdie mense wel teen die geslepe politieke retoriek van iemand soos Zuma wou waarsku – retoriek wat hulle ophemel, maar waarin hulle heimlik submense is.
Dis duidelik dat ons president homself tans vir Mangaung posisioneer. Soos Verwoerd dit eertyds met Afrikaners reggekry het, hou Zuma sy stemvee tans soos klei in sy hande. Hulle sal hom bly steun, want: "hy dink soos ons! Hy glo soos ons! Hy't dieselfde probleme as ons - hy verstaan ons!"
Zuma verkondig waarskynlik Afrika-oplossings vir Afrika-probleme omdat etniese steun in Suid-Afrika baie politieke punte tydens verkiesings tel. Dit is nou maar eens hoe politici rol. Was Zuma Amerikaans, het hy tans babas gesoen. Was hy 'n SPQR-senator, het hy nou tenders vir collosseums uitgesit.
'n Raaiskoot oor sy motiewe tersyde is dit belangrik om te besef dat 'n Afrika-oplossing (of 'n Europese of 'n Asiatiese oplossing, vir wat dit werd is) nie juis 'n verskriklik sinvolle idee is nie. Dit is naamlik te betwyfel of etniese beskrywings 'n goeie maatstaf vir effektiwiteit is.
Die eerste gebruik van metaal vir wapens was byvoorbeeld vindingryk nie omdat dit deur iemand van 'n spesifieke herkoms ontwikkel is nie, maar omdat dit in sigself 'n eleganter oplossing vir die probleem: "hoe maak ek meer mense vinniger dood" was.
'n Oplossing is "goed" omdat dit 'n probleem beter uit die weg ruim as vorige oplossings. Meriete is al wat werklik kan geld binne hierdie konteks.
Die oomblik wat 'n oplossing vertroebel word met politieke retoriek en dit as komend van "Afrika" of "Europa" geklassifiseer word, verval enige sinvolle evaluering daarvan. Afhangende van jou politieke oortuigings, sal jy dan altyd enigiets binne die grense van enigeen van hierdie landmassas as goed of sleg moet beskou – maak nie saak hoe lomp of vernuftig hulle is nie.
Wat Zuma besig is om te doen wanneer hy "die wit man" se oplossings teenoor "Afrika se oplossings" plaas (in hierdie geval vir 'n juridiese sisteem), is om dieselfde valse tweedeling tussen Afrika en die Weste te propageer waarin enigiets wat van Europa af kom meerderwaardig is bloot omdat dit Europees is. Zuma swaai dit natuurlik om. Die reaktiewe boodskap in sy toespraak is: "die hel met Europa – Afrika se oplossings is die ware Jakob!"
Dit bly dieselfde denkfout.
Wanneer Zuma sy ondersteuners opsweep met sulke uitsprake is hy heimlik maar besig om hul intelligensie te beledig. Hy hanteer hulle as submense wat nie 'n idee op meriete kan beoordeel nie, maar etniese gebrabbel en die perke van 'n enkele kultuur kortkom om hoegenaamd te kan besluit of iets sinvol is of nie.
Vir Zuma is dit natuurlik 'n uitmuntende oplossing vir sy herverkiesingsprobleem. Vir sy aanhangers is dit niks meer as "the soft bigotry of low expectations" nie.
– Johan Swarts is 'n skrywer en vervaardiger. Sy blog is te vinde by http://gormendizer.co.za, en jy kan hom hier volg op Twitter.
Stuur jou kommentaar aan Johan
Neem kennis: Nuus24 is ten gunste van vryheid van spraak en 'n diversiteit van sienings. Die opinies van rubriekskrywers wat op Nuus24 gepubliseer word is hul eie, en verteenwoordig nie noodwendig die sienings van Nuus24 nie.
